{"id":3076,"date":"2022-01-12T09:23:15","date_gmt":"2022-01-12T09:23:15","guid":{"rendered":"https:\/\/app-cprd-childfriendly.azurewebsites.net\/?page_id=3076"},"modified":"2022-12-14T10:59:58","modified_gmt":"2022-12-14T10:59:58","slug":"rhan_4","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/prosiectau\/llwybrau-stori\/llyn_hendre\/rhan_4\/","title":{"rendered":"Rhan 4: Llyn Hendre"},"content":{"rendered":"<div class=\"wpb-content-wrapper\"><p>[vc_row][vc_column css_animation=&#8221;slideInUp&#8221;][vc_column_text]<\/p>\n<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-3076-1\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/wp-content\/uploads\/Y-Don-Anferth-4.mp3?_=1\" \/><a href=\"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/wp-content\/uploads\/Y-Don-Anferth-4.mp3\">https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/wp-content\/uploads\/Y-Don-Anferth-4.mp3<\/a><\/audio>\n<p>[\/vc_column_text][vc_gmaps link=&#8221;#E-8_JTNDaWZyYW1lJTIwc3JjJTNEJTIyaHR0cHMlM0ElMkYlMkZ3d3cuZ29vZ2xlLmNvbSUyRm1hcHMlMkZkJTJGZW1iZWQlM0ZtaWQlM0QxaHlTank1TV90cXZCZUI0WWpMX05XMUUxeVZGNm1qd1YlMjZlaGJjJTNEMkUzMTJGJTIyJTIwd2lkdGglM0QlMjI2NDAlMjIlMjBoZWlnaHQlM0QlMjI0ODAlMjIlM0UlM0MlMkZpZnJhbWUlM0U=&#8221;][vc_column_text]Sai\u2019n gwybod pa mor hir roeddwn i lan y goeden. Roedd e\u2019n teimlo fel canrifoedd. Yn araf bach, ataliodd y llifogydd eu rhuo a berwi a syrthio i lapio\u2019n ysgafn wrth foncyff y goeden. Cwtshodd Betsi i lawr yn fy mreichiau. Suddodd yr haul i\u2019r m\u00f4r yn y gorllewin, ac aeth popeth yn dawel iawn ac yn oer iawn. Roedd clychau\u2019r eglwys wedi rhoi\u2019r gorau i ganu ers amser maith. Yn araf deg, rhewodd pob rhan ohona i. Trodd fy mysedd, a oedd wedi\u2019u glynu wrth foncyff y goeden, i grafangau. Roedd cefn fy ngwddf yn crynu, fel un Betsi pan mae hi\u2019n oer iawn ac yn crychu ei phlu. Heb neb yno i fy ngweld, roeddwn i\u2019n meddwl efallai fy mod yn troi\u2019n gyw i\u00e2r, yn clwydo yno yn y canghennau gyda Betsi. Dyma\u2019r nos yn dod. Roedd hi mor, mor oer. Doeddwn i ddim yn meiddio dringo yn \u00f4l i lawr, oherwydd doedd gen i ddim syniad os oedd y d\u0175r yn dal i fod yno. Felly arhosais i fyny yn y goeden. Efallai wnes i gysgu, oherwydd rwy\u2019n cofio\u2019r pethau rhyfeddaf. Roedd hi fel petai bod straeon Mam i gyd yn dod yn \u00f4l ataf, un ar \u00f4l y llall, i chwarae allan yn fy mhen. Yn gyntaf daeth cawr mawr barfog coch a ymladdodd yn erbyn brenin, a gosod ei gorff i lawr i wneud mynydd pan oedd y y frwydr yn dod i ben. Cynigiodd ei law i mi ac addawodd fy nghario i ddiogelwch.<\/p>\n<p>\u201cDere gyda fi, Cyw,\u201d dywedodd e, ond atebais i na, roedd angen i mi aros fan hyn.<\/p>\n<p>Yna meddyliais fy mod i\u2019n edrych draw ar dwr yr eglwys a roedd e wedi ei oleuo gyda rhyw fath o olau hudol ac yn sefyll uwchben y dwr roedd gwrach, gwrach go iawn, ond mor brydferth ac mor bwerus ac yn sydyn fe neidiodd i fyny yn yr awyr a phlymio i lawr i\u2019r llifddwr a, fel y gwnaeth, trodd hi\u2019n ddyfrgi ac edrychais i lawr o fy nghoeden a\u2019i gweld hi\u2019n nofio heibio yn y dwr tywyll, wedi\u2019i goleuo \u00e2 golau rhyfedd ei hun, yn hela pysgodyn bach sgleiniog. Ac wrth iddi nofio heibio galwodd ataf, \u201cCyw! Neidia i lawr! Byddaf yn rhoi cynffon a chennau i ti a gallet ti droi yn bysgodyn hefyd!\u201d<\/p>\n<p>Ond fe wnes i ddal yn dynn yn y goeden a gwrthod.<\/p>\n<p>Ac yn olaf, breuddwydiais fy mod yn eistedd yn y goeden, yn union fel hwn, ond y tro hwn yn nheyrnas hynafol Cantre\u2019r Gwaelod dan y d\u0175r, ac o amgylch roedd clychau\u2019r eglwysi i gyd yn canu. Roedd Mam yn arfer dweud y stori hon wrtha i drwy\u2019r amser. Sut roedd y Brenin wedi ymddiried yn ei filwr i gau pyrth y forglawdd pan oedd y llanw yn dod i mewn, ond bu\u2019r milwr yn meddwi\u2019n dwll a chysgodd yn lle hynny \u00e2\u2019i gefn yn erbyn y wal a lluthrodd y m\u00f4r i mewn, modfedd wrth fodfedd, i lyncu\u2019r wlad.<\/p>\n<p>A dyma fi\u2019n deffro\u2019n sydyn i weld golau haul y bore yn ymlusgo o\u2019r dwyrain a Betsi yn pigo fy moch. Nid oedd y d\u0175r yn lapio ragor ar foncyff y goeden afalau. Roedd gweddillion y storm \u2013 canghennau coed, dodrefn pobl \u2013 wedi\u2019u pentyrru o gwmpas ar y pridd. Roedd y ddaear yn wlyb domen. Ond roedd y d\u0175r wedi mynd yn \u00f4l i ble roedd e wedi dod, tu \u00f4l i ddeilchion y forglawdd.[\/vc_column_text][vc_single_image image=&#8221;3652&#8243; img_size=&#8221;medium&#8221; alignment=&#8221;center&#8221;][vc_raw_html]JTNDZGl2JTIwaWQlM0QlMjJzdG9yeXRyYWlsJTIyJTNFJTNDYSUyMGhyZWYlM0QlMjIlMkZjeSUyRnByb3NpZWN0YXUlMkZsbHd5YnJhdS1zdG9yaSUyRmxseW5faGVuZHJlJTJGJTIyJTIwdGl0bGUlM0QlMjJMbHd5YnJhdSUyMEhhZmFuJTIyJTNFSGFmYW4lM0MlMkZhJTNFJTIwJTdDJTIwJTNDYSUyMGhyZWYlM0QlMjIlMkZjeSUyRnByb3NpZWN0YXUlMkZsbHd5YnJhdS1zdG9yaSUyRmxseW5faGVuZHJlJTJGcmhhbl8xJTJGJTIyJTIwdGl0bGUlM0QlMjJFd2NoJTIwaSUyMHJoYW4lMjAxJTIyJTNFUmhhbiUyMDElM0MlMkZhJTNFJTIwJTdDJTIwJTNDYSUyMGhyZWYlM0QlMjIlMkZjeSUyRnByb3NpZWN0YXUlMkZsbHd5YnJhdS1zdG9yaSUyRmxseW5faGVuZHJlJTJGcmhhbl8yJTJGJTIyJTIwdGl0bGUlM0QlMjJFd2NoJTIwaSUyMHJoYW4lMjAyJTIyJTNFUmhhbiUyMDIlM0MlMkZhJTNFJTIwJTdDJTIwJTNDYSUyMGhyZWYlM0QlMjIlMkZjeSUyRnByb3NpZWN0YXUlMkZsbHd5YnJhdS1zdG9yaSUyRmxseW5faGVuZHJlJTJGcmhhbl8zJTJGJTIyJTIwdGl0bGUlM0QlMjJFd2NoJTIwaSUyMHJoYW4lMjAzJTIyJTNFUmhhbiUyMDMlM0MlMkZhJTNFJTIwJTdDJTIwJTNDYSUyMGNsYXNzJTNEJTIyYWN0aXZlJTIyJTIwaHJlZiUzRCUyMiUyRmN5JTJGcHJvc2llY3RhdSUyRmxsd3licmF1LXN0b3JpJTJGbGx5bl9oZW5kcmUlMkZyaGFuXzQlMkYlMjIlMjB0aXRsZSUzRCUyMkV3Y2glMjBpJTIwcmhhbiUyMDQlMjIlM0VSaGFuJTIwNCUzQyUyRmElM0UlMjAlN0MlMjAlM0NhJTIwaHJlZiUzRCUyMiUyRmN5JTJGcHJvc2llY3RhdSUyRmxsd3licmF1LXN0b3JpJTJGbGx5bl9oZW5kcmUlMkZyaGFuXzUlMkYlMjIlMjB0aXRsZSUzRCUyMkV3Y2glMjBpJTIwcmhhbiUyMDUlMjIlM0VSaGFuJTIwNSUzQyUyRmElM0UlMjAlN0MlMjAlM0NhJTIwaHJlZiUzRCUyMiUyRmN5JTJGcHJvc2llY3RhdSUyRmxsd3licmF1LXN0b3JpJTJGbGx5bl9oZW5kcmUlMkZyaGFuXzYlMkYlMjIlMjB0aXRsZSUzRCUyMkV3Y2glMjBpJTIwcmhhbiUyMDYlMjIlM0VSaGFuJTIwNiUzQyUyRmElM0UlM0MlMkZkaXYlM0U=[\/vc_raw_html][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n<p>[vc_row][vc_column][vc_single_image image=&#8221;4718&#8243; img_size=&#8221;large&#8221; alignment=&#8221;center&#8221; onclick=&#8221;custom_link&#8221; img_link_target=&#8221;_blank&#8221; css_animation=&#8221;fadeIn&#8221; link=&#8221;https:\/\/makeyourmove.org.uk\/&#8221;][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"[vc_row][vc_column css_animation=&#8221;slideInUp&#8221;][vc_column_text] [\/vc_column_text][vc_gmaps link=&#8221;#E-8_JTNDaWZyYW1lJTIwc3JjJTNEJTIyaHR0cHMlM0ElMkYlMkZ3d3cuZ29vZ2xlLmNvbSUyRm1hcHMlMkZkJTJGZW1iZWQlM0ZtaWQlM0QxaHlTank1TV90cXZCZUI0WWpMX05XMUUxeVZGNm1qd1YlMjZlaGJjJTNEMkUzMTJGJTIyJTIwd2lkdGglM0QlMjI2NDAlMjIlMjBoZWlnaHQlM0QlMjI0ODAlMjIlM0UlM0MlMkZpZnJhbWUlM0U=&#8221;][vc_column_text]Sai\u2019n gwybod pa mor hir roeddwn i lan y goeden. Roedd e\u2019n teimlo fel canrifoedd. Yn araf bach, ataliodd y llifogydd eu rhuo a berwi a syrthio i lapio\u2019n ysgafn wrth foncyff y goeden. Cwtshodd Betsi i lawr yn fy mreichiau. Suddodd yr haul i\u2019r m\u00f4r yn y gorllewin, ac aeth popeth&#8230; <a class=\"view-article\" href=\"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/prosiectau\/llwybrau-stori\/llyn_hendre\/rhan_4\/\">View Article<\/a>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":3055,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-3076","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3076","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3076"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3076\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4732,"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3076\/revisions\/4732"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3055"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.childfriendlycardiff.co.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3076"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}